Güneş’ten Büyük Gezegen Var Mı

1

Bir gezegen ne kadar büyük olabilir? Böyle bir soruya cevap vermeden önce, gezegenler ile yıldızların boyutlarını karşılaştırırken, hacim mi yoksa kütle mi kullanıldığını belirtmek gerekiyor. Çünkü, bu iki farklı kıstas kullanıldığında, sorunun cevapları birbirinden tamamen farklı oluyor.

Bir cismin yıldız olup olmayacağı doğrudan kütlesi ile ilgilidir. Yani, hacim olarak bir gezegenin yıldızdan büyük olması mümkün olsa da, kütle olarak böyle bir şeyin gerçekleşmesi imkansızdır.

İlk olarak, hacimce Güneş’ten büyük gezegen nasıl olabilir onu açıklayalım. Böyle bir durumun gerçekleşebilmesi sadece teorik olarak mümkündür. Kendi sistemimizden örnek verecek olursak, Güneş’in içerisine 1000 Jüpiter sığabilir. Fakat daha öncesinde söylediğimiz gibi, kütlenin çok artmaması gerekiyor. Ve böyle bir cismin yıldız olmadan kalabilmesi için Jüpiter’in yoğunluğu, günümüzdeki değerinin en fazla yüzde 1’i kadar olmalıdır. Bu da, şu ana kadar karşılaşılmamış düzeyde düşük bir gezegen yoğunluğuna denk geliyor. Yani, şimdilik böyle bir olasılığı yok saymak en mantıklısı olacaktır.

Gezegen Sistemi

Denklemde Güneş’i çıkarıp yerine, “Bir gezegen yıldızdan büyük olabilir mi?” dersek, bu durum kesinlikle mümkündür. Çünkü, en küçük boyutlu yıldızların, Jüpiter’den sadece yüzde 5 ile 10 daha büyük olduğunu biliyoruz. Ayrıca, yıldız sınıflarından biri olan Nötron yıldızlarının çapları, en büyük gezegen ile kıyaslanamayacak kadar küçüktürler.

İkinci olarak ise, kütlece “Neden Güneş’ten büyük gezegen olamaz” onu açıklayalım. Bir cismin yıldız olabilmesi için gerekli olan kütle, Jüpiter’in kütlesi kullanılarak belirleniyor. Buna göre, Jüpiter’in kütlesinin 14 ile 80 katı arasında olan cisimler kahverengi cüce olurlar. 80 katından daha fazla bir kütleye sahiplerse, cismin çekirdeğinde hidrojen füzyonu başlar ve dolayısıyla cisim yıldız dönüşür. Başlangıç olarak kabul edilen 80 Jüpiter kütlesi değeri arttıkça, yıldızın çapı da artacaktır.

Cevap bırakın

E-posta hesabınız başka kullanıcılar tarafından görülmeyecektir.