Tarihte Güneş Tutulması İlk Kayıtları

0

Yakın geçmişe kadar tam Güneş tutulmasına insan ömründe neredeyse bir kez denk gelinebileceğinin söylenmesi, Güneş yüzeyinin tamamen gölgelendiği bölgelerde büyük bir heyecana sebep oluyordu. Günümüzde ise, görüntüleme ve yayım araçlarının gelişmesiyle birlikte dünyanın herhangi bir bölümünde gerçekleşen tam tutulma her yerden izlenebiliyor. Ve dolayısıyla herkes için aynı anda yaşanabiliyor.

Durum böyleyken de, insanların bu tip olaylara ilgisi geçmişteki kadar olağanüstü olmuyor. Tarihte insanlar böylesine bir olayın ne veya ne zaman olduğunu bilmedikleri için Güneş tutulmaları korku ve heyecana sebep oluyordu.

Korku ve heyecanın sebebi, birçok medeniyetin Güneş’i kendi tanrılarından biri olarak kabul etmesinden kaynaklanıyordu. İnsanlar gündüz alışılmadık biçimde gökyüzünden kaybolan tanrılarının kızdığını ve cezalandırılacaklarını düşünüyorlardı. Bu yüzden de tanrılara kendilerini affettirmek için çeşitli yollara başvurmuş ve bunları resmetme gereği duymuşlardır. Tarihteki ilk Güneş tutulması kayıtları da, mağara duvarlarında ve taşlarda bulunan Güneş tutulması olayını ve sonrasını anlatan çizimler ile bizlere kadar ulaşıyor.

(Jamaika yerlilerini kandırmak için Kanlı Ay Tutulmasını kullanan Christopher Columbus’un hikayesi için Kanlı Ay Tutulması Nedir )

Tarihte İlk Güneş Tutulması Çizimleri

NASA tarafından da kabul edilen, bir tutulmayı işaret eden ilk kayıt, yaklaşık 5.000 yıl önce İrlanda’daki County Meath’de bulunan üç taş anıtın üzerindeki çizimlere dayanıyor. Taşların üzerilerine oyularak oluşturulan petrogliflerin, Güneş, Ay’ın birbiri üzerine denk gelişini gösterdiği düşünülüyor.

Tarihte İlk Güneş Tutulması Çizimi
Tarihte Güneş tutulmasının gösteren ilk çizim County Meath, İrlanda

1999 yılında Loughcrew’deki anıtların bulunduğu alanda çalışmalar yürüten İrlandalı paleoarkeolog Paul Griffin, taşın üzerindekilerin bir tutulmaya atıfta bulunduğundan şüphelendi ve araştırmaya başladı. Griffin, antik bölgedeki halkın ne zaman yaşadığını ve bu dönemde Ay ve Güneş aynı hizaya gelip gelmediği üzerinden sonuca ulaşmaya çalıştı. 2002 yılında bulgularını internet sitesi üzerinden duyuran Griffin, Loughcrew anıtlarındaki çizimlerin M.Ö. 30 Kasım 3340 tarihinde gerçekleşen Güneş tutulmasını gösterdiğini açıkladı.

Daha öncesinde belirttiğimiz gibi insanlar korkudan dolayı böyle çizimler yapmış olabiliyorlar. Geçtiğimiz yıllarda antik alanda yapılan kazılarda bulunanlar da buna işaret ediyordu. Kazılarda toplu bir şekilde bulunan 48 insana ait kemik parçaları için açıklama yapan Griffin, o dönemde tutulmadan dolayı gökyüzü tanrısı olarak kabul edilen Güneş’i kurtarmak gerektiğini düşünen insanların, kurban vermiş olma ihtimalinin oldukça yüksek olduğunu söyledi. Tarihte sonraki dönemlerde de benzeri şekilde yaşanan olayların ilk başlangıcı da bu olay olabilir.

Tarihteki Diğer Güneş Tutulması Kayıtları

Güneş tutulmasında olduğu gibi diğer birçok astronomi kayıtlarına bakıldığında Mezopotamya ilklerin oluştuğu bölgelerin arasındadır. Babillerin, Asurların ve diğer eski Orta Doğu medeniyetlerinin yaptığı uzay gözlemleri en eski yazılı kayıtlardır.

Mezopotamya’da astronominin bu kadar gelişmiş olmasının veya daha fazla önem verilmesinin sebebi ise, Güneş tutulmalarının, kuyruklu yıldızların ve diğer göksel olayların bölgede yaşayan insanların, özellikle de kralların ve imparatorlukların kaderini etkileyebileceğine inanılıyordu.

Tarihte Kayıtlı İlk Güneş Tutulması
Ugarit Tutulmasını anlatan Suriye’de bulunan tabletin görünümü

Tarihte kayıtlı olan ilk Güneş tutulması yazıları da 1940’lı yıllarda Suriye’de keşfedilen ve bulunduğu liman şehrinin ismini alarak, Ugarit Tutulması adı verilen tutulmadır. Bir tablet üzerine yazılan bu tutulma için günümüzde iki farklı tarih öne sürülüyor. Tablet incelendiğinde içerisindeki bilgilere dayanarak, M.Ö. 1223 ve 1375 yıllarındaki Güneş tutulmalarının buna uygun olabileceğini belirten iki grup bulunuyor. Ama kesin olarak net bir tarih bilinmiyor.

 

Yazı Hakkında Yorumunuz Nedir

E-posta hesabınız başka kullanıcılar tarafından görülmeyecektir.